Niezwykłe wydają się słowa świętego Augustyna, pisane ponad 1600 lat temu:
"I chodzą ludzie podziwiać szczyty gór
i wzdęte fale morza, i szczere nurty rzek,
i przestwór oceanu, i kręgi gwiezdne,
a siebie zaniedbują". Jak to możliwe, że wieki później nadal tak często siebie zaniedbujemy? Elementem kondycji człowieka jest skłonność do utraty kontaktu
z tym, co w życiu najcudowniejsze lub najbardziej tajemnicze.
Lekarstwem na zaabsorbowanie światem materialnym jest uważność, prosta i bezpośrednia praktyka nieustannej obserwacji procesów zachodzących w umyśle i ciele w wyniku spokojnej, skupionej i pozbawionej elementów oceny, świadomości. Nieocenianie to cecha świadomości obejmująca neutralną obserwację każdego doświadczenia bez etykietujących myśli, uczuć czy wrażeń (dobry, zły, właściwy, niewłaściwy).
Kiedy zaczniesz postrzegać życie jak proces stałej zmiany, zaczniesz też doceniać wszystkie aspekty doświadczenia - przyjemność i ból, strach i radość - z mniejszym stresem i większą równowagą. Mówiąc słowami autora klasycznego dzieła o buddyzmie What the Buddha taught: "Uważność to po prostu obserwowanie, oglądanie, badanie. Nie jesteś sędzią, lecz naukowcem". Większe korzyści z uważności płyną z badania w taki sposób własnych procesów umysłowych, z obiektywnej, typowej dla naukowej obserwacji.
Pozwalając wejrzeć w nawykowe sposoby myślenia, ma ona w sobie wielki potencjał redukcji stresu i cierpienia. Dużym wyzwaniem może być pozostanie obiektywnym obserwatorem, kiedy siedzi się twarzą w twarz z własnym strachem, wstydem, poczuciem winy i innymi niechcianymi, lecz dobrze znanymi wewnętrznymi gośćmi. Uważność zapewnia miejsce, do którego można się wycofać z tej parady umysłowych ran, awersji oraz fantazji i po prostu obserwować, jak przychodzą i odchodzą.
W przypadku medytacji opartej na wglądzie zaczynasz dostrzegać stale się zmieniającą naturę ciała i umysłu oraz trudności, jakie powstają w wyniku samoograniczających definicji tego, za kogo się uważasz. Owe odkrycia pogłębiają rozumienie tego, co napędza twój stres i cierpienie oraz prowadzą do większej równowagi i pokoju.
Bob Stahl, Elisha Goldstein, Uważność. Trening redukcji stresu metodą mindfulness, 2015